Bmi(vücut kitle indeksi) nedir? Nasıl Hesaplanır?

Bmi(vücut kitle indeksi) nedir? Nasıl Hesaplanır?

 

Kişilerin boy ve kilo oranlarından sağlık durumları hakkında bilgi sahibi olunur. Genel olarak sağlıklı sayılan belirli bir kilo ve boy oranı bulunmaktadır. Bu boy kilo oranının dışında bulunarak boyuna göre yüksek kiloya sahip olan kişilerin sağlık açısından tehdit altında olma ihtimalleri büyüktür. Aynı zamanda boy kilo oranı çok düşük olan kişiler de sağlık açısından tehlikede olabilmektedir. Kişilerin sahip olduğu kilonun ideal boyutlara taşınması için kişi ya da gerekli durumlarda doktorlar tarafından diyet hazırlanarak uygulanmaktadır. Ancak obezite gibi durumlarda kilo vermek hayati önem taşıdığı için cerrahi müdahaleler yapılabilmektedir.

BMI Nedir?

BMI, body mass index kelimelerinin baş harflerinden oluşan, Türkçe anlamı vücut kitle indeksi olan kelimedir. Kişilerin sahip olduğu kilonun boylarının karesine bölünmesiyle hesaplanmaktadır. Vücut kitle indeksinin hesaplanması için özel bir formül uygulanmaktadır. Bu hesaplamanın sonucunda ortaya çıkan sayıya göre kişinin zayıf, kilolu ya da obez seviyesinde olup olmadığı anlaşılmaktadır. Özellikle zayıflama cerrahi yöntemleri öncesinde bu indeks alınmaktadır. Böylece kişilerin cerrahi yöntem için uygunluğu test edilmekte ve çıkan indeks sonucuna göre karar verilmektedir.

Vücut Kitle İndeksi Aralıkları

BMI’nin hesaplanması sonucunda çıkan sayı, bulunduğu aralığa göre vücudunuz hakkında bilgi sağlamaktadır. Vücut kitle indeksinizin hesaplanması sonrası çıkan sayı,

  • 0 ile 18.5 arasında ise kilo oranınız boyunuza göre az demektir. Bu zayıflık mutlaka sağlıksız olduğunuz anlamına gelmemektedir; ancak vücudun gereken kilodan az olması ileride oluşacak hastalıklara zemin hazırlayacaktır. Bu nedenle kilo almak sizin için olumlu sonuç doğuracaktır. Sayı ne kadar küçük ise risk durumunuz o kadar artmaktadır.
  • 18.5 ile 24.9 arasında ise vücut kitle indeksiniz normal demektir. Beslenmenize ve gün içerisindeki aktivitelerinize önem göstererek kilo durumunuzu korumanız gerekmektedir.
  • 25 ile 29.9 arasında ise hafif kilolu olduğunuz anlamına gelmektedir. Çok büyük bir kilo farkı olmamasına karşın mutlaka kilo vererek normal kiloya ulaşmanız gerekmektedir. Beslenmenize dikkat etmek büyük önem taşımaktadır.
  • 30 ile 34.9 arasında ise kilolu olduğunuz anlamına gelmektedir. 1. Derece obez olarak adlandırılmaktadır. Bir diyetisyene danışarak diyet uygulamanız ve aktif spor yaparak kilo vermeniz büyük önem taşımaktadır. Sağlığınız fazla kilonuzdan büyük derecede etkilenecektir. Mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekmektedir.
  • 35’ten büyük ise ileri derece obezite(morbid) hastası olduğunuz anlamına gelmektedir. Sağlığınız için mutlaka kısa zaman içerisinde büyük derecede kilo vermeniz gerekmektedir. Bir doktora danışarak kilo verme işlemleriniz için danışmanız aciliyet içermektedir.
VKİ Nasıl Kullanılır?

Hesaplanan Body Mass Index’iniz (vücut kitle indeksi) ile vücudunuzun kilo boy oranında bulunduğu düzene bakılmaktadır. Böylece vücudunuzun sağlık açısından bulunduğu risk durumu görülebilmekte ve kişi için daha fazla olumsuz durumla karşılaşmaması için gerekli önemler alınmaktadır. BMI’nın bulunduğu aralığa bakılarak kişinin kilo durumuna göre zayıfsa beslenme takviyesi sağlanmaktadır. Eğer kilo oranı çok yüksek ise uygulanabilecek cerrahi ya da diğer yöntemler hakkında bilgi verilmektedir.

BMI Hesaplaması

BMI, profesyonel kişiler tarafından hesaplanabileceği gibi basit bir formül ile kişiler tarafından da hesaplanabilmektedir. Hesaplanma sonucu çıkan sayılar ise kişinin vücut kilo seviyesi hakkında kişilere bilgi vermektedir.

BMI hesaplaması için kullanılan formül ağırlık/boyun metre cinsinden karesidir.

Yani kilonuzun boyunuzun metre karesine bölünmesidir.

Örnek; 160 boya sahip kişinin 45 kilo olduğunu düşünelim. Yapılan hesaplama sonucunda kişinin VKİ (vücut kitle indeksi) 45 bölü 160’ın karesi.Yani 45 bölü, 160 çarğı 160 hesaplaması ile 17.6 çıkacaktır. Bu sayı kişinin olması gerektiği kilodan düşük olduğu anlamına gelmektedir.

Ancak kişinin kilosu 75 ve boyunun 160 olduğunu düşünürsek 75/1602 hesaplamasından vücut kitle indeksi 29.3 çıkacaktır. Bu da kişinin hafif kilolu olduğu anlamına gelmektedir. Hesaplanan bölüm işlemi gerçekleştikten sonra çıkan sayılar sağlık durumunuz hakkında kesin olarak bilgi vermese de vücudunuzun kitle oranı hakkında bilgi sağlamaktadır.

Aşagıdaki bölüme boy ve kilo değerlerinizi girerek vücut kitle indeksinizi ögrenebilirsiniz.

Boy (CM giriniz örnek: 180)

Kilo (KG giriniz örnek: 75)

 

BMI’nin Klinik Önemi

Hesaplanan vücut kitle indeksinize göre bir kişinin kilo boy oranına göre fazla ya da az kiloya sahip olduğu anlaşılmaktadır. Hesaplanan bu sayının olması gerekenden çok yüksek ya da düşük olması kişinin sağlığı için acil müdahale geçilmesi gerekebilmektedir. BMI’nin klinik önemi burada başlamaktadır.

Doktorlar ya da alanında uzman kişiler tarafından gerçekleştirilen vücut kitle indeksinize göre risk durumunuz değerlendirilmektedir. Eğer risk durumunuz çok yüksekse doktorlar tarafından tüp mide, gastrik bypass, mide botoksu gibi cerrahi işlemler için onay verilmektedir. Sahip olduğunuz vücut kitle indeksine göre belirlenen bu yöntemlerin karar verilmesi için bulunduğunuz aralık önemlidir.

BMI Herkes İçin Uygulanabilir Mi?

BMI’nin hesaplanması tüm yaşlar için gerekli hale gelebilmektedir. Bu nedenle bu hesaplama işlemi her yaş için belirli farklılıklarla uygulanır. 18 yaşını doldurmuş yetişkin olarak sayılan kişiler için hesaplama işlemi gerçekleştirilirken sadece boy ve kiloya dikkat edilmektedir. Ancak çocuklar için yapılan hesaplamalar için daha fazla içeriğe dikkat edilerek gerçekleştirilmektedir. Bunun nedeni çocukların sahip olması gerektiği boy kilo oranının birçok etkene göre değişmesidir. Çocuklarda vücut kitle indeksi hesaplanırken boy, kilo, doğum tarihi (ay ve yıl olarak), cinsiyet göz önünde bulundurulmaktadır. Yaşlı kişiler ise yetişkin sayıldığı için hesaplamada herhangi bir değişiklik yapılmamaktadır.

BMI Doğruluğu

Vücut kitle indeksi bütün dünyada aynı şekilde hesaplanmakta ve Dünya Sağlık Örgütü’nün belirlediği standartlara göre isimlendirilmektedir. Bu nedenle bu hesabın doğruluğu dünya üzerinde kabul edilmektedir. Ancak yetişkinlerde yapılan hesaplamalar kabaca gerçekleştirildiği için yaşa ve cinsiyete göre değişiklik gösterebilecektir.

Çıkan sayılar vücut durumunuz hakkında doğru bilgi verecektir ama sağlığınız için her zaman aynı şeyi söylemek mümkün olmayacaktır. Normal bir indekse sahip olmanız mutlaka sağlıklı olduğunuz ya da hafif kilolu veya zayıf olmanız mutlaka sağlıksız olduğunuz anlamına gelmemektedir. Ancak obez ve ileri derecede obez olmanız büyük ihtimalle hasta olacağınız anlamını taşır. Vücut kitle indeksinizin sonuçlarına göre sağlığınız hakkında doğru bir karar vermek için mutlaka sağlık kuruluşumuza başvurmanız gerekmektedir. Uzman denetiminde hesaplanan indeks doğrultusunda doktorlarımız gerekli işlemler hakkında size bilgi verecektir.

Yetişkinler İçin Obezitenin Sağlıkla İlgili Sonuçları Nelerdir?

Obezite, çocuklarda ya da yetişkinlerde yani tüm yaş gruplarında kişi için tehlike arz etmektedir. Ancak çocuklar ergenlik döneminde bu durumu kolay geçebilmektedir. Yetişkinlerde yaşanılan obezite kişilerde;

    • Vücut iskeletine fazladan yük ve baskı oluşturduğu için hareket kısıtlılığı ve eklem ağrısı yaratmaktadır.
    • Kalp ve damar hastalıkları riskini artırmaktadır.
    • Estetik görünüm kaybedilerek psikolojik olarak kişi kendini rahatsız hisseder.
    • Diyet ya da spor ile kilo vermek güçleşir. Genellikle kişiler ağır diyetler uygulayamaz.
    • Diyabet, tansiyon ya da diğer hastalıkların oluşması için zemin hazırlar.

Kaynaklar;

https://www.who.int/news-room/q-a-detail/obesity-health-consequences-of-being-overweight#:~:text=Being%20overweight%20or%20obese%20can,endometrial%2C%20breast%20and%20colon).

Yorum Yazınız

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır.